Question

भारतीसंस्कृतौ आश्रमव्यवस्थाम् इति विषयम् आश्रित्य एकं निबन्धं लिखन्तु ।

11 Sep 2025
Answer :
Word Count : 425
भारतीयसंस्कृते आश्रमव्यवस्था प्राचीनकाले अत्यन्तं महत्त्वपूर्णा सामाजिकधार्मिकश्च प्रणाली आसीत्। एषा व्यवस्था केवलं जीवनस्य चारिणां चतुर्णां विभागानाम् आदर्शरूपं न निरूपयति, अपि तु व्यक्तेः शारीरिकं मानसिकं च विकासं समाजस्य स्थैर्यं धर्मस्य च पालनं साधयति। मानवजीवनं यदि नदीवत् प्रवाहमानं धीयते, तर्हि आश्रमव्यवस्था तस्य जीवननदीस्य चत्वारि तटानि, येषां मार्गेण सः मनुष्यः उत्तमं जीवनं नीत्वा धर्म, अर्थ, काम, मोक्षाणां च चतुर्वर्गानां साधनं करोति। प्रथमं आश्रमं ब्रह्मचर्याश्रमः इत्युच्यते। अस्मिन् अवस्थायां बालकः गुरुशिष्यपरम्परायां शिक्षाम् अधीयते। गुरुकुले निवसन्न् शिष्यः वेदविद्यायाः, शास्त्रविद्यायाः, तथा नीतिशिक्षायाः पाठं प्राप्नोति। ब्रह्मचर्याश्रमस्य मुख्यं लक्ष्यं शीलशुद्धिः, इन्द्रियनिग्रहः, तथा आत्मसंयमः इत्येतेषां गुणानां संस्कारः। शिष्यः गुरोः सेवाम् आचरन् आत्मनः अहंभावं विस्मरति, सेवा, समर्पणं, अनुशासनं च जीवनस्य आधाररूपेण स्वीकरोति। एषः कालः जीवनस्य मूलाधारः इव, यत्र संस्काराणि सुदृढानि भवन्ति। यदि बाल्ये योग्याः संस्काराः न स्यात्, तर्हि परवर्ती आश्रमेषु जीवनं न सुसम्पन्नं स्यात्। द्वितीयः आश्रमः गार्हस्थ्याश्रमः। एषः समाजस्य मेरुदण्डः
____ _____ ____ ___ _________.
______ ________ ________ ___ __________ ___ _________ _____ _______ ____.
_______ __________ _______ ____ _______ ______.
_____ ____ _________ _______ _________ _________ _____ __________ _____ _________ __________.
__________ _______ _________ _____ ________ _______.
________ _____ ____ ____ __________ ___ _____.
________ _________ _______ ___ ___ _______ _________ ______ ___ ____ ______ __________.
______ ________ __________ ______ _______ _________ _______.
________ ___ ____ _____ ______.
______ _________ _______ ______ ____ _______ ___ ________ __________ ________ _______.
________ _________ __________ __________ _________ _______ ____ _________ ___.
______ _______ _____ ____ ______ ___ _________ ________ __________ _________ _________ ______.
__________ ______ _________ ___ ________ ____ _________ ___ ____.
__________ ___ __________ ___ _________ _________ ____ ___ ___.
__________ _____ ____ __________ _____ _______ _________ ____.
_______ ___ ____ _________ __________ ____ ______ ____ _______ ____ _______ __________.
________ ______ ______ _______ _____ _____ _______ ______ ______ ___ ___ _________.
______ _________ _________ _________ _______ _____ ___ ___ _______ ______ ___ __________.
_______ ______ _________ __________ _____ _______ _________ _____ _______.
________ ________ ______ _____ ____ ___ __________ _______ _____ _______.
________ ____ _____ ____ ______ ____ ________ _______ ___ _______ ____.
_____ __________ ______ ___ _______ ___ ____ ________.
______ ____ ______ ____ ________ _______ _____ _______ ________ _____.
________ _______ ____ ____ ________ _________ ______ _____ ____ ______ _________.
___ _______ _________ _____ ______ _________ ____.
__________ ________ _________ ______ ___.
_____ _____ ___ ______ ___ _______ _________ _______.
___ ______ ______ ______ ___ ______ _____ __________ ____ _________ _________.
________ __________ _________ _________ ______ ______ __________.
________ ____ ______ ________ ___ _____ __________ _____ _____ _________ ___ ________.
_______ _________ ___ _______ __________ _____ ______ ________.
______ ____ ____ _________ _______ _____ ___.
____ _____ ____ _____ ________.
_______ ___ ___ ___ _____.
IGNOU ACADEMY
Your IGNOU journey, made easier.
  • Solved Assignments
  • Study Notes
  • Guess Papers
  • Question Papers
Skip in 10
Top
📞
Call Support Instant phone assistance IGNOU BSKC 114 2025 - भारतीसंस्कृतौ आश्रमव्यवस्थाम् इति विषयम् आश्रित्य एकं निबन्धं लिखन्तु | IGNOU Academy
→
🟢
WhatsApp Chat Fast live messaging
→
Email Us Business enquiries & support
→